Yazı dizisi - İşçi Mücadelesi Sayı 8

"Küreselleşme" mi? [II]

Mehmet Turan

“Küreselleşme” yalanına nasıl gelindi? Bu sorunun yanıtı, kapitalizmin tarihi ve uygulanan ekonomi politikalar inceleyerek bulunabilir. Ayrıca kapitalizm karşıtı güçlerin geçtikleri ve geldikleri yer doğru anlaşılabilirse, yanıt daha açık hale gelir. Biz şimdilik kapitalizm karşıtı hareketi dışarıda bırakarak, kapitalizmin gelişim yolunu hızlıca özetleyelim. Devamı »»

Yazı dizisi - İşçi Mücadelesi Sayı 7

"Küreselleşme" mi? [I]

Mehmet Turan

Burjuvazinin sınıfsal egemenliği sadece siyasal zorla süremez. Onun hemen yanında bu egemenliğin yığınlar nezdinde kabulünü sağlayan ideolojik egemenlik de zorunludur. Yığınların bilinci üzerindeki ideolojik hegemonya ne kadar güçlü ise, sınıfsal egemenlik o kadar güçlü olur ve kendini güvenceye almış olur. İdeolojik hegemonya ise, gözle görülen ve yığınların "gerçek" olarak kabul ettiği maddi temelden yola çıkar; yoksa kendini yığınlara onaylatamaz. Devamı »»

İşçi Mücadelesi Sayı 6

İmparatorluk mu, emperyalizm mi?

Mehmet Turan

M.Hardt ve A.Negri, kapitalizmin günümüzde yaşadığı değişimleri bir burjuva ideolojisi olan ”küreselleşme” savunucularının argümanlarıyla değerlendirmeye ve yorumlamaya çalışıyorlar. Bu kitabın ileri sürdüğü görüşleri tek tek ele alıp üzerinde teorik kazı yapmak gerekiyor. Biz bu çalışmada sadece kitabın olumsuz anlamıyla tanıtımıyla ilgileneceğiz. Devamı »»

Yaz 2002

“Alternatif küreselleşme” mi, proleter enternasyonalizmi mi?: İmparatorluk’a reddiye

Sungur Savran

 “Küreselleşme” tartışmasının Marksizm açısından en yakıcı boyutlarından biri, 21. yüzyılın başında ulusa ve ulus-devlete yönelik olarak benimsenecek tavırla ilgilidir. Bu, gerek teorik temelleri, gerekse politik programa ilişkin çerçevesi bakımından o kadar güç bir sorundur ki, Türkiye’de ve dünyada, işçi hareketinin, küreselleşme karşıtı hareketin ve sosyalist solun büyük bölümü, doğru bir politik yaklaşım benimsemek bir yana, sorunu doğru biçimde vaz etmekten bile uzaktır. Milliyetçi solun yaptığı gibi, “küreselleşme” karşısında tek sol seçeneğin “ulus-devleti savunmak” olduğunu ileri sürmek 20. yüzyılın derslerinden hiçbir şey öğrenmemiş olmak demektir. Ama sorun bununla sınırlı kalsa... Devamı »»

Sınıf Bilinci 16 - 17

Küreselleşme mi, uluslararasılaşma mı?

Sungur Savran

Bu yazının amacı küreselleşme konusunda sol içinde yaygınlaşan bu tür görüşleri çürütmek. Ana fikri baştan belirtmekte yarar var. Kapitalizmin tarihinde yeni bir çağ açılmamıştır. Hâlâ kapitalizmin en yüksek aşaması olan emperyalizm çağında yaşıyoruz. Daha da ötede: küreselleşme adıyla anılabilecek bir olgu yoktur. “Küreselleşme” kapitalizmin dünya çapında yarattığı ekonomik, politik, kültürel vb. alanlardaki bütünleşmenin yeni ve devasa bir sıçraması karşısında geliştirilmiş ideolojik bir kavramdır. Kavramın kapitalizmin dünyayı bütünleştirmesi sürecine ilişkin özgül, ayırıcı yanı, aşağıda ayrıntılı olarak göreceğimiz gibi, ulusal devletin tarihsel olarak gününü doldurduğu tezidir. Küreselleşme kavramı bu tez olmaksızın hiçbir anlam taşımaz. Bu tez yanlıştır. Dolayısıyla, bugün yaşanan süreç, kapitalizmin yeni bir aşamasını temsil etmek bir yana, küreselleşme kavramıyla anılamaz bile. Yaşanmakta olan, emperyalizm çağının başından beri Marksist teorinin teşhis ettiği bir sürecin devasa bir sıçramasıdır: bu süreç sermayenin uluslararasılaşmasıdır. Devamı »»

Sınıf Bilinci 12

Bankalar ve bayraklar:

uluslararasılaşma çağında milliyetçilik

Sungur Savran

Uluslararası burjuvazinin bu yeni "enternasyonalizmi"nin hedefleri açık: emperyalizmin ekonomik ve politik hareketinde ulusal devletlerin yarattığı engelleri ortadan kaldırmak, böylece dünya çapındaki emperyalist müdahalelere (dün Panama, Irak, bugün Kürdistan, Somali, yarın başka ülkeler) bir meşruiyet temeli yaratmak. Globalizm bu yüzden ulusal devletlerin ve milliyetçiliğin çağının geçtiğini kanıtlama çabasında. Bu yüzden dünyanın global (küresel) düzeyde tümüyle bütünleştiği vurgulanıyor.Devamı »»